Đau khổ trong cuộc sống con người
không phải là định mệnh. Đó là khẳng định
của đa số các tôn giáo. Thiên Chúa không
bao giờ là tác giả của sự dữ, vì bản tính của Ngài là tốt lành. Kinh Thánh Cựu ước khẳng định: “Thiên
Chúa không làm ra cái chết, chẳng vui gì khi sinh mạng tiêu vong” (Kn
1,13). Lời khẳng định cho thấy rằng: quả
là Thiên Chúa có thể cho phép sự dữ xảy ra, nhưng sự dữ không bao giờ có nguồn
gốc từ Thiên Chúa.
Hiểu như trên, chúng ta không đổ
lỗi cho Thiên Chúa về sự dữ hay điều bất hạnh xảy đến xung quanh mình. Hiện hữu trên đời, mỗi chúng ta có tự do chọn
lựa và chịu trách nhiệm về sự chọn lựa này. Trong Bài đọc I, trích sách ngôn sứ
Giê-rê-mi-a, Thiên Chúa đã chúc phúc cho những ai tin tưởng phó thác nơi Chúa,
và Ngài thấy nỗi bất hạnh của những kẻ tin tưởng người đời. Ngài cũng đặt song song hai sự chọn lựa để cho
thấy sự khác biệt: Tin vào Chúa giống như cây trồng bên suối nước, bốn mùa hoa
trái tốt tươi; tin người trần gian giống như cây giữa sa mạc, quanh năm khô cằn
tàn lụi. Thánh vịnh 31 trong phần Đáp ca
diễn tả cùng một ý tưởng với Bài đọc I. Tác
giả còn nhắc đến những hậu quả mà ác nhân sẽ phải lãnh nhận. Họ sẽ như những vỏ trấu bị gió cuốn trôi và biến
mất. Bài Tin Mừng theo thánh
Lu-ca ghi lại giáo huấn của Chúa Giê-su về hai hạng người, là những người sẽ được
hạnh phúc và sẽ phải đau khổ. Có người
hiểu cách nói của Chúa Giê-su là lời chúc dữ. Thực ra, Chúa không chúc dữ cho con người,
nhưng Chúa cảm nhận được nỗi bất hạnh khốn khổ khi con người chỉ chạy theo những
lạc thú và lợi lộc vật chất mà quên đi những giá trị vĩnh cửu. Người cũng dạy chúng ta phải thận trọng suy
xét những hành động và quyết định trong cuộc sống hằng ngày, để cuộc sống không
trở nên vô ích, nhưng tìm thấy niềm vui và hạnh phúc giữa những bon chen của đời
thường.
Như trên đã nói, con người có tự
do lựa chọn điều tốt hay điều xấu cho bản thân mình, cho hiện tại và cho tương
lai. Cuộc sống này cũng giống như một
bàn cờ khổng lồ, mà mỗi chúng ta đều đang là những người chơi cờ. Có những nước cờ đem lại chiến thắng vẻ vang;
nhưng cũng có những nước cờ đem lại thất bại ê chề. Mỗi nước cờ đã đi, người chơi phải mang trách
nhiệm, không thể làm lại được. Cuộc đời
cũng thế, mỗi chúng ta phải khôn ngoan chọn lựa để không phải lãnh hậu quả tai
hại về danh dự, nhân phẩm, của cải và nhất là hạnh phúc đời sau.
Đối với Ki-tô hữu, sự chọn Đức
Ki-tô là một chọn lựa khôn ngoan. Người
là mẫu mực và là lý tưởng cho chúng ta trong lời nói cũng như việc làm. “Ki-tô
hữu” vừa có nghĩa là người được xức dầu như Chúa Giê-su, vừa là người
phấn đấu để nên giống như Người. Thánh
Phao-lô đã khẳng định (Bài đọc II): Đức Ki-tô không phải một gương mẫu giống
như những vĩ nhân ở trần gian, nhưng Người là Con Thiên Chúa, Đấng quyền năng. Quyền năng ấy đã chứng minh qua sự phục sinh
vinh quang. Giáo huấn của thánh Phao-lô
cho thấy những tranh luận thời bấy giờ về việc Đức Giê-su phục sinh. Nhiều người đã phủ nhận sự kiện này, trong khi
thánh Phao-lô lại coi đó là nền tảng đức tin cho đời sống Ki-tô hữu. Tình trạng này cũng vẫn tồn tại trong thế giới
của chúng ta. Nhiều người coi việc Đức
Giê-su sống lại là điều ảo tưởng, do các môn đệ của Người bày đặt ra. Lý do là họ chưa bao giờ chứng kiến một người
đã chết mà ba ngày sau sống lại. Lập luận
như thế là không hiểu mầu nhiệm nhập thể của Ngôi Hai Thiên Chúa. Đối với Thiên Chúa, không có gì là không thể,
vì Ngài đã dựng nên mọi vật từ hư vô và Ngài vẫn đang điều khiển công trình tạo
thành của Ngài từng giây từng phút, nhờ đó mà mọi vật hiện hữu và chuyển vận
theo một trật tự chung.
Tin vào Đức Giê-su là một chọn lựa
cá nhân. Chọn lựa ấy càng ngày càng rõ
nét và triệt để, từng bước thăng tiến với tuổi tác của chúng ta. Chọn lựa Đức Giê-su không phải chỉ là khẩu hiệu
hay nhãn mác bề ngoài, nhưng là một lý tưởng, một đường hướng sống. Sự chọn lựa ấy sẽ chi phối lời nói, tư tưởng
và hành động của Ki-tô hữu. Một khi đã
chọn lựa Đức Ki-tô thì phải chuyên cần thực thi giáo huấn của Người và cố gắng
nỗ lực để trở nên giống như Người trong hành động và lời nói. Khi chọn lựa Đức Ki-tô và tuân theo giáo huấn
của Người, chúng ta sẽ là những người có phúc.
Trong cuộc sống, chọn lựa nào
cũng đòi hỏi phải hy sinh. Quả vậy, người
ta không thể tìm thấy niềm vui và hạnh phúc khi vừa tôn thờ Thiên Chúa vừa có
những thực hành không phù hợp với giáo huấn của Ngài. Đó là sự tôn thờ ngẫu tượng, hay là lối sống dối
trá, giả hình, vu khống và làm hại người khác. Người chọn lựa Chúa Giê-su và đi theo làm môn
đệ của Người sẽ luôn dành cho Người những ưu tiên trong đời sống những thực
hành của đời sống hằng ngày. Hạnh phúc
hay bất hạnh, được cứu rỗi hay bị trầm luân, được khen thưởng hay bị kết án… tất
cả đều do chúng ta tự do chọn lựa. Trước
mặt chúng ta luôn có hai con đường. Nếu
chúng ta chọn lựa con đường thánh thiện, Chúa sẽ luôn đồng hành và chúc phúc
cho chúng ta.
TGM Giu-se Vũ Văn Thiên
